Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie jest publiczną uczelnią akademicką działającą w Rzeczypospolitej Polskiej. Misją Akademii jest działalność naukowa i dydaktyczna, realizowana poprzez prowadzenie badań naukowych, udostępnianie i upowszechnianie wiedzy, nauczanie akademickie studentów, doktorantów i słuchaczy, prowadzenie działalności popularyzującej wiedzę, współpracę z ośrodkami naukowymi krajowymi i zagranicznymi.

Obecnie Akademia kształci na blisko 30 kierunkach kształcenia oraz kilkudziesięciu kierunkach studiów podyplomowych. Ma prawo do wydawania dyplomów ukończenia studiów I, II i III stopnia. Akademia prowadzi studia III stopnia na kierunkach: chemia, fizyka, historia i literaturoznawstwo. Przygotowuje się do uruchomienia studiów doktoranckich na kierunku językoznawstwo. Od kwietnia 2007 Wydział Filologiczno-Historyczny ma prawo nadawania stopnia doktora habilitowanego nauk humanistycznych w dyscyplinie historia. Uczelnia zatrudnia ponad 700 osób, w tym około 500 pracowników naukowo-dydaktycznych.

W latach 2012−2016 uczelnia otrzymała uprawnienia do nadawania stopnia doktora z językoznawstwa, literaturoznawstwa i chemii. Na przestrzeni 45 lat mury akademii opuściło około 60 000 absolwentów.

Ważnym elementem postrzegania i klasyfikacji każdej uczelni jest prowadzona przez AJD współpraca zagraniczna. W tym przypadku Uczelnia może szczycić się już bogatym dorobkiem. Do tej pory AJD zawarła 30 różnorodnych umów dotyczących współpracy z ośrodkami naukowymi z 13 państwa. Owocem współpracy jest wymiana kadry i studentów. Realizowane są umowy bilateralne, wspólnie finansowane są badania naukowe.

W centrum uwagi władz Akademii pozostaje baczne obserwowanie postępujących zmian w Polsce i w Europie poprzez śledzenie przemian dokonujących się na rynku pracy. Stąd plany wprowadzania nowych systemów kształcenia, nawiązywania współpracy zagranicznej nie tylko z państwami Europy Zachodniej, ale także z Europy Wschodniej. Władze AJD starają się wzmacniać i powiększać dorobek Uczelni, tak by w niedalekiej przyszłości można było przekształcić ją w publiczny Uniwersytet.